۰:۴۰:۵۳ - شنبه ۲۲ تیر ۱۳۹۸
نخست وزیری که به اتهام لری حرف زدن، برکنار شد!
نجف‌قلی بختیار (معروف به حاج نجف‌قلی‌خان صمصام‌السلطنه بختیاری) پس از مشروطه دو بار در تهران به نخست‌وزیری رسید. تشکیل کابینه توسط این دولتمرد لر بختیاری، با جوسازی سنگین انیران و کویرنشینان قومگرا همراه شد. تا آنجا که کابینه وی را کابینه ایران ندانسته و “کابینه لری” می‌نامیدند تا به این وسیله دولت قانونی وی را […]

نجف‌قلی بختیار (معروف به حاج نجف‌قلی‌خان صمصام‌السلطنه بختیاری) پس از مشروطه دو بار در تهران به نخست‌وزیری رسید. تشکیل کابینه توسط این دولتمرد لر بختیاری، با جوسازی سنگین انیران و کویرنشینان قومگرا همراه شد. تا آنجا که کابینه وی را کابینه ایران ندانسته و “کابینه لری” می‌نامیدند تا به این وسیله دولت قانونی وی را تخطئه کنند.



Related image

 

نسیم توسعه به نقل از سیمای زاگرس:  مخالفان، نجف‌قلی بختیار را به بی‌سوادی متهم می‌کردند. شاید امروزه برخی لرهای تجددگرا نیز “لری حرف زدن نخست وزیر” را عامل کاهش جایگاه او بدانند. ولی نجف‌قلی بختیار، با همین یک کار خود، نامش را در تاریخ مردم لر جاودانه کرد و نشان داد “سواد قومی” و “سواد سیاسی راهبردی” وی بسیار بیشتر از کسانی است که با دو کلاس درس دانشگاهی گمان می‌کنند دستیابی به رفاه در گرو فرار از هویت و گم‌خویشی و فراموشی زبان و رسم لری است.

نجف‌قلی بختیار (معروف به حاج نجف‌قلی‌خان صمصام‌السلطنه بختیاری) پس از مشروطه دو بار در تهران به نخست‌وزیری رسید. تشکیل کابینه توسط این دولتمرد لر بختیاری، با جوسازی سنگین انیران و کویرنشینان قومگرا همراه شد. تا آنجا که کابینه وی را کابینه ایران ندانسته و “کابینه لری” می‌نامیدند تا به این وسیله دولت قانونی وی را تخطئه کنند.

سرکوب “زبانی” دولت توسط مخالفان، رویداد خطرناکی بود که سلف او – کریم‌خان زند لر – نیز به آن گرفتار آمده بود و تنها با زیرکی خاص خود و با اختیار کردن عنوان “وکیل الرعایا” از زیر بار “کودتاچیان فرهنگی” که مدعی بود «لر بودن» با «شاه بودن» منافرت دارد، رندانه فراز رفته بود.

بارها نمایندگان مخالف نجف‌قلی بختیار در پارلمان مشروطه که در پی مجاهدت سواران بختیاری از تیغ تیز استبداد محمدعلی‌شاهی رسته بود، نطق می‌کردند و وی را به خاطر “لری حرف زدن” متهم به بی‌سوادی می‌کردند.

 نجف‌قلی بختیار، به لری حرف زدن افتخار می‌کرد و جز در ملاقات‌های رسمی، با زبان لری و گویش بختیاری سخن می‌گفت و حتی اگر مخاطب، ادعا می‌کرد زبان وی را نمی‌داند از وی می‌خواست مترجمی از میان ملازمان و سواران بختیاری نخست‌وزیر برای خود اختیار کند. به این ترتیب، نجف‌قلی بختیار خواستار به رسمیت شناخته شدن زبان لری در فضای اداری و سیاسی آن روز کشور بود و این امر، به مذاق انیران و کویرنشینان قوم‌گرا خوش نمی‌آمد.                                               

امروز و در قرن بیست‌ویکم، چه بسیارند کسانی که مهندس و دکتر هستند ولی بی‌سوادند. “سواد قومی” و درک راهبردی از نقش هویت در دستیابی به رفاه و توسعه پایدار ندارند و خودفروشی فرهنگی پیشه کرده‌اند و هنوز در جهل مرکب خویش گمان می‌برند که آنکه لری حرف می‌زند، بی سواد است و من که فارسی می‌گویم باسوادم! زهی خیال باطل.

Image result for ‫نخست وزیری که به اتهام لری حرف زدن، برکنار شد!‬‎

در این‌باره، مطالعه متن زیر را به همه مردم لر بویژه به دختران و پسران جوان قوم بختیاری توصیه می‌کنم چرا که باید از افتخارات تاریخی خود در حرکت تاریخی مردم لر باخبر باشند و بدانند که پایتخت بلامنازع حکومت اتابکان لر شهر “ایذه” در خاک منطقه لر بختیاری بود و شهرهایی نظیر خرم آباد و ملایر و بروجرد هم با همه اهمیت تاریخی‌شان، زیرمجموعه‌ای از این حکومت یکپارچه لر بودند. همچنین به دختران و پسران جوان لر توصه می‌کنم با مطالعه تاریخ پرافتخار حکومت‌گران لر به پایتختی ایذه بختیاری، دست در دست هم دهند و شکوه گذشته را بازسازی کنند و از افراد ناآگاه یا بدخواه که با نوشتن کتاب‌های مسموم و ساختگی، در کوره داغ تعصب شهرستانی خرم آباد، بروجرد و ملایر و غیره می‌دمند برحذر باشند. سردیاری مردم لر در گرو یکگری و گئوگری است.

این تذکر را لازم دیدم چرا که برآنم جریان هویت خواهی لری از دو سو مورد حمله قرار گرفته است:
الف) کسانی که می‌خواهند محوریت قوم بختیاری در حرکت تاریخی مردم لر را انکار کنند و شهرهایی محترم همچون خرم آباد و … جایگزین آن کنند و جریان استان‌گرایی همچون خوزستان‌گرایی و لرستان‌گرایی را جایگزین آن کنند و جریان هویت خواهی مردم لر در قرن ۲۱ را به مرزهای تقسیمات استانی که ساخته دست رضاشاه است محبوس و محدود کنند.
ب) کسانی که می‌خواهند قوم بختیاری را از مجموعه حرکت تاریخی مردم لر منفک کنند و راهی جداگانه در پیش گیرند یا به سوی ادغام فرهنگی در پارس‌گرایی پیش روند. این هر دو، کاری اشتباه و خیانت به آرمان و منافع مشترک ملت لر است.

اخیراً وبسایت مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران در گزارشی به قلم “ابراهیم حدیدی”، مخالفت انگلیس با دولت صمصام را پشت‌پرده عزل نجف‌قلی خان صمصام السلطنه بختیاری نخست وزیر مشروطه دانست و بهانه‌هایی همچون «لری حرف زدن نخست‌وزیر» را ساخته دست عوامل انگلیس برای عزل وی معرفی کرد. هر چند برخی تعابیر موهنی که نویسنده به کار برده، خالی از زهر نیست ولی به کار آید:

زمانی که ائتلافی از نیروهای گوناگون و حتی متضاد برای عزل نجف‌قلی‌خان صمصام‌السلطنه بختیاری و صدارت حسن وثوق‌الدوله هم‌صدا شده بودند شاید خیلی‌ها نمی‌دانستند که در دولت وثوق «مالیه و قشون ایران زیر نظر معلمان و فرماندهان انگلیسی قرار خواهد گرفت». آرمیتاژ اسمیت و ژنرال دیکسن، برای مالیه و اداره قشون حاضر به یراق بودند.

بحران‌های بسیاری سبب رویگردانی از صمصام‌السلطنه بود. خشکسالی و قحطی بیداد می‌کرد. خاکساری از این بالاتر نبود که سفارت امریکا در محله‌های فقیرنشین دم پختک بار می‌گذاشت. “سال دمپختکی” احمدشاه خود گندم دولتی را در انبارها احتکار می‌کرد و به نرخ گران می‌فروخت، و بدان سبب به “احمد علاف” اشتهار یافت.

شاه امر به استعفا کرده بود: «شما دیگر وزیر نیستید و استقامت شما در برابر شاه عواقب وخیم دارد». صمصام نمی‌توانست چشم از قدرت بدوزد. پیشتر دندان آجیل خوریش را کشیده بود. آن‌قدر تمول داشت که وسوسه پَرِ جبرئیل نشود. آنچه پیرمرد را دله می‌کرد “سودای قدرت” بود: «ما استعفا نمی‌دهیم، شما ما را معزول کنید».

 وی حتی تا مدت‌ها پس از تشکیل دولت وثوق بر سر حرف خود مانده بود: «من از مقام خود استعفا نداده‌ام. این مرد، قاچاقی آمده است. گرداننده این بازی معناً شاهزاده فیروز میرزای نصرت‌الدوله بود».

نجف‌قلی‌خان با همه سادگی این مطلب آخری را چه خوب فهمیده بود. بدون وجود نصرت‌الدوله قرارداد ۱۹۱۹ و مثلثِ “وثوق‌الدوله، نصرت‌الدوله و صارم‌الدوله” کامل نبود.

آشی که در سفارت انگلیس برای ایران پخته بودند آن قدر شور بود که وثوق‌الدوله نیز به فغان درآمده بود :

ای کاش که ما نیز بمانیم و ببینیم
تا عاقبت کار از این فتنه چه زاید

کاری که این مرد مبادی آداب و خوش قریحه کرده بود از آن لٌرِ عامی که قدری هم لکنت داشت برنمی‌آمد. و مگر نه اینکه یکی از اتهامات صمصام‌السلطنه برای برکناری، (لری حرف زدن او بود که از آن بعنوان) بی‌سوادی او (تعبیر شده) بود: «رئیس‌الوزرای امروزه مملکت ما شایسته نیست که زبان فارسی را هم نتواند حرف بزند و با خودی و بیگانه فقط و فقط لری حرف بزند».

آخرین نقش صمصام‌السلطنه، کدخدامنشی در ماجرایقوام و کلنل محمدتقی‌خان پسیان بود. صمصام‌السلطنه حکومت خراسان را پذیرفت و کلنل حضور صمصام را مغتنم می‌شمرد ولی به “ملاحظات زیاد” از رفتن طفره رفت. قتلِ کلنل به شمشیر صمصام میسر نبود و این آخرین نقشی بود که از وی بر جای ماند.

منبع:
سرورپارس سرور پارس نسیم توسعه نسیم توسعه نسیم توسعه نسیم توسعه
  • RSS English News

  • RSS news

    • Manchester United v Liverpool: Premier League – live!
      Premier League updates from the 4.30pm BST kick-off Man Utd’s recruitment has been dysfunctional, says WoodwardMan Utd must be tempted to look at Klopp and wonder: what if?Send your thoughts to Rob here 5.29pm BST “Those two VAR decisions are entirely consistent with how it’s been used all season,” says Oliver Atkinson. “When there’s something […]
    • Brexit: government to seek meaningful vote on deal on Monday – live news
      Follow the day’s Brexit fallout after Boris Johnson sent a letter requesting an extension, and another arguing against itLabour could back Brexit bill if second referendum attached, says StarmerEU will wait until MPs debate Brexit deal to make extension decision 4.50pm BST A key player in Britain’s first involvement in the European Union has called […]
    • 'She has listened to us': constituents back Labour rebel Caroline Flint
      In leave-voting former pit villages, many agree with the MP’s decision to support Boris Johnson’s Brexit dealOf the six Labour MPs who rebelled and voted with the government on Saturday, only one, Caroline Flint, is standing again in the next general election. But in her constituency of Don Valley, which she has represented for 22 […]
    • Rest assured, Boris Johnson won’t be allowed to ride roughshod over our laws | Gina Miller
      A bullying No 10 is trying to stop the EU granting Britain an extension. What matters is the law, and my lawyers are readyDespite another defeat in Saturday’s parliamentary sitting, Boris Johnson may yet have the last laugh. While all eyes are on the Brexit-related legislation, and there is much to get through parliament, there […]
    • Trump surprised by backlash ditches plan to host G7 at his Doral resort
      Acting chief of staff, Mick Mulvaney, says president ‘still considers himself to be in the hospitality business’Donald Trump has been forced into a humiliating climbdown over plans to host the next G7 meeting at his own luxury resort, following a political outcry. Related: 'Meltdown': Donald Trump's week of intense political peril Continue reading...
    • Two green parties on track for gains in Swiss elections
      Green party and Green Liberals projected to increase share of vote from four years agoTwo green parties appear to have made significant gains in Swiss parliamentary elections while a rightwing populist party remains the country’s strongest.Projections for SRF public television several hours after polls closed on Sunday tallied with pre-election expectations of a repeat of […]
    • Katie Zelem and Jess Sigsworth fire Manchester United to cup win over City
      • Manchester United Women 2-0 Manchester City Women• United surprise league cup holders to leave group wide openGoals either side of half-time from Manchester United’s Katie Zelem and Jess Sigsworth stunned Manchester City to leave the Continental Cup Group Two North wide open.Having dominated the first half in their opening-day defeat to a patient City […]
    • Silver Skaters: the rise of skateboarding in California – in pictures
      Legendary skateboard photographer Hugh Holland has published a book of previously unseen images capturing the growth of the skateboarding craze in California. From car ramps to empty pools, Silver Skaters Seventies published by Abrams & Chronicle Books captures the exhilarating rise of skate culture Continue reading...
    • Five ways to deal with head lice and nits
      Parents dread discovering an infestation of the itchy menaces, but with the right approach you can stop them in their tracks“People are not treating an infestation at the earliest stages,” says Ian Burgess, the director of the Medical Entomology Centre in Cambridge, whose research is cited in the Nice guidelines for this persistent problem. “We […]
    • What next for Boris Johnson's Brexit deal?
      Despite his latest defeat, PM intends to bring withdrawal bill to the Commons within daysLatest Brexit developments – live updatesThe prime minister tried to have a meaningful yes/no vote on his Brexit deal on Saturday, but parliament passed an amendment withholding support until full legislation on the withdrawal agreement has been scrutinised. This meant he […]
  • اطلاعات