۱۱:۱۶:۰۶ - پنج شنبه ۲۳ دی ۱۳۹۵
جانشین هاشمی رفسنجانی در مجمع تشخیص مصلحت، جانشین رهبری؟
حضور آیت‌الله هاشمی موجب شده بود تا همه چشم‌اندازهای جایگزینی ریاست مجمع با شکست مواجه شود. اما اکنون بحث بر سر جانشین آیت‌الله هاشمی( جانشین هاشمی) در جایگاه ریاست مجمع است. اسلام ذوالقدرپور: رحلت ناگهانی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی برای همه شهروندان ایرانی در سراسر کشور و حتی خارج از کشور، بسیار سنگین و شوک‌آور بود. […]

حضور آیت‌الله هاشمی موجب شده بود تا همه چشم‌اندازهای جایگزینی ریاست مجمع با شکست مواجه شود. اما اکنون بحث بر سر جانشین آیت‌الله هاشمی( جانشین هاشمی) در جایگاه ریاست مجمع است.



اسلام ذوالقدرپور: رحلت ناگهانی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی برای همه شهروندان ایرانی در سراسر کشور و حتی خارج از کشور، بسیار سنگین و شوک‌آور بود. شاید عادت ایرانیان به دوره‌های بیماری بزرگان و سپس رحلت آنان، یکی از مؤلفه‌هایی بود که در مورد آیت‌الله هاشمی رخ نداده و شهروندان را با شوک بزرگ فوت ناگهانی ایشان روبرو ساخت.

رحلت آیت‌الله هاشمی برای همه ما ایرانیان، می‌تواند آینه عبرتی باشد تا در رفتار و گفتار خود تجدیدنظر نموده و محبت و اخلاق نیکو را در دستورکار خود و به خصوص فضای رسانه‌ای، تبلیغاتی و سیاسی خود قرار دهیم.

رحلت آقای هاشمی، چندین جایگاه حقیقی و حقوقی مهم ایشان را خالی نموده است، جایگاه‌هایی مانند:

یکم- ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام

دوم- عضو شورای خبرگان رهبری

سوم- عضو هیأت مؤسس دانشگاه آزاد اسلامی  

اما یکی از مهم‌ترین پیامدهای رحلت آیت‌الله هاشمی را می‌توان خالی شدن جایگاه ریاست مجمع تشخیص مصلت نظام دانست که طی حدود ۲۷ سال اخیر در اختیار  آقای هاشمی رفسنجانی بود. جایگاه بسیار مهم و تأثیرگذاری که طی چند سال اخیر حتی فراتر از چارچوب قانونی خود نیز اهمیت یافته و عمل می‌نمود.

مجمع تشخیص مصلحت نظام مطابق اصل ۱۱۲ قانون اساسی، وظیفه تشخیص مصحلت در اختلاف میان مجلس شورای اسلامی و شورای نگهبان را در مورد مصوبات مجلس دارد.

مجمع تشخیص مصلحت همچنین مشاور مقام معظم رهبری در امور ارجاعی از سوی ایشان نیز می‌باشد. تعیین سیاست‌های کلی نظام طی دو دهه اخیر را می‌توان از جمله ارجاعات مهم رهبری انقلاب به مجمع تشخیص مصلحت دانست.

اما طی یک دهه اخیر، مجمع تشخیص از چارچوب خود فراتر رفته و حتی به سیاستگذاری و قانونگذاری نیز پرداخته است. این فرآیند سیاستگذاری کلان و قانونگذاری موردی، موجب شده است تا مجمع تشخیص مصلحت و رئیس آن به عنوان یکی از ارکان اصلی نظام و بلکه یکی از قوه‌های در سایه نظام تبدیل گردد!

حضور آیت‌الله هاشمی در این نهاد قدرتمند طی چند دهه اخیر، موجب شده بود تا همه چشم‌اندازهای جایگزینی ریاست مجمع با شکست مواجه شود. اما اکنون بحث بر سر جانشین آیت‌الله هاشمی در جایگاه ریاست مجمع است.

در میان شخصیت‌هایی که توانایی و بلکه شرایط احراز ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام را دارند، افراد زیر از شانس و بلکه شرایط بهتری برخوردارند:

الف : گزینه‌های روحانیون

۱- آیت‌الله هاشمی شاهرودی:

یکی از گزینه‌های اصلی و دارای شرایط برای ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام را می‌توان آیت‌الله سیدمحمود هاشمی‌شاهرودی دانست که طی چند سال اخیر در جایگاه  ریاست هیأت عالی حل اختلاف و تنظیم روابط قوای سه‌گانه، کارکردی مانند ریاست مجمع تشخیص را بر عهده داشته‌اند.

نکته دیگر در مورد آیت‌الله هاشمی شاهرودی را می‌توان شرایط ایشان برای انتخاب به عنوان رهبر آینده ایران و جهان تشیع دانست که به عنوان یک امتیاز می‌تواند در دستیابی ایشان به جایگاه ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام، تأثیرگذار باشد.

با توجه به محبوبیت و مقبولیت ایشان در دیگر کشورهای اسلامی ازجمله عراق، حضور ایشان در این جایگاه، بعدی فراملی به مجمع تشخیص خواهد داد و انتخاب رهبر آینده را نیز تحت تأثیر مستقیم قرار می‌دهد.

۲- حجت‌الاسلام ناطق‌نوری:

دیگر گزینه مطرح و دارای شرایط برای ریاست مجمع که از بسیاری جهات طی دو دهه اخیر به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی نیز نزدیک بوده و سوابق اجرایی فراوانی نیز دارند، حجت‌الاسلام علی‌اکبر ناطق‌نوری است.

دوری از سیاست‌زدگی و بازی‌های سیاسی طی دو دهه اخیر و بعد از انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۷۶، چهره‌ای محبوب و مقبول از آقای ناطق‌نوری در میان جناح‌های سیاسی ایران تصویر نموده که البته با کاریزمای خاصی نیز همراه شده است.

شاید بتوان ایشان را یکی از معدودترین شخصیت‌های زنده نظام دانست که گنجینه‌ای از اسرار انقلاب و نظام را با خود دارند و در شکل‌گیری بسیاری از سیاست‌های ایران طی چهار دهه اخیر شرکت داشته‌اند.

۳- آیت‌الله محمد یزدی:

شاید بتوان یکی از گزینه‌های دیگر دارای شرایط ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام را بدون در نظر گرفت وضعیت سنی، آیت‌الله محمد یزدی دانست.

آیت‌الله یزدی که از ورود به پنجمین دوره مجلس خبرگان رهبری بازمانده است، یکی از بزرگان نظام محسوب می‌گردد که اگر شرایط سنی و کهولت ایشان(متولد ۱۳۱۰) اجازه دهند، شانس و شرایط بسیار مناسبی برای ریاست مجمع تشخیص دارند.

رهبر معظم انقلاب در مورد شایستگی‌های آیت‌الله یزدی فرموده‌اند: ((امثال جناب آقای یزدی یا جناب آقای مصباح،  کسانی هستند که وقتی در مجلس خبرگان حضور داشته باشند، مجلس وزانت بیشتری پیدا می‌کند. نبودن اینها در مجلس خبرگان، به اینها هیچ‌گونه ضرری نمی‌زند. بله، برای مجلس خبرگان نبودن اینها خسارت است)).۱  

۴- آیت‌الله سیدابراهیم رئیسی:

یکی از گزینه‌های اولویت‌دار کنونی ریاست مجمع تشخیص که طی دو سال اخیر نیز در جامعه مطرح بوده و یکی از شانس‌های اصلی کسب جایگاه رهبری نیز هستند، آیت‌الله سیدابراهیم رئیسی تولیت آستان مقدس رضوی هستند.

۵- آیت‌الله صادق آملی لاریجانی:

یکی دیگر از گزینه‌های مطرح برای ریاست مجمع تشخیص را می‌توان آیت‌الله آملی لاریجانی دانست که اکنون ریاست قوه قضائیه را نیز بر عهده دارند. دوره ریاست ایشان بر قوه قضائیه، حداکثر تا مرداد ۱۳۹۸ یعنی حدود ۳ سال دیگر خواهد بود.

فقاهت و اجتهاد ایشان به همراه ریاست بر قوه قضائیه، می‌تواند مؤلفه‌ای برای اولویت یافتن ایشان برای ریاست مجمع تشخیص مصلحت باشد.

۶- آیت‌الله محمدعلی موحدی کرمانی:

ایشان نیز دارای شرایط لازم برای ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام هستند که البته بحث کهولت سن را می‌توان عامل بازدارنده برای ایشان برشمرد.

۷- حجت‌الاسلام دکتر حسن روحانی:

یکی از گزینه‌های مطرح که دارای شرایط سنی مناسب‌تر بوده و  از سوی طیف اعتدال‌گرایان و اصلاح‌طلبان نیز حمایت شده و خواهد شد، دکتر حسن روحانی رئیس جمهور کنونی ایران می‌باشند.

دکتر روحانی دارای سوابق نهان و آشکاری در نظام جمهوری اسلامی هستند که ریاست مجمع تشخیص را می‌توان یکی از درخواست‌های ایشان برشمرد.

تکیه  دکتر روحانی بر جایگاه ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام حتی می‌تواند موجب افزایش احتمال کناره‌گیری ایشان از انتخابات ریاست جمهوری دوازدهم در سال ۱۳۹۶ نیز گردد. با توجه به برخی نارضایتی‌های شهروندان از عملکرد دولت یازدهم و کاهش شانس ریاست جمهوری دکتر روحانی، انتخاب ایشان به ریاست مجمع تشخیص مصلت نظام می‌تواند ایشان را از حس تکلیف انتخابات ریاست جمهوری رها نماید.

بسیاری دوست دارند تا همان شرایط و جایگاه آیت‌الله هاشمی که همزمان رئیس جمهور و رئیس مجمع تشخیص مصلحت بودن ، برای دکتر روحانی نیز رخ نموده و ایشان دارای جایگاه دوم نظام جمهوری اسلامی از نظر سیاسی، اجرایی و حتی حکومتی در ایران شوند. اما باید گفت که آیت‌الله هاشمی یک استثناء بودند که شاید دیگر تکرار نشوند. 

۸- حجت‌الاسلام سیدحسن خمینی:

در شرایط کنونی نمی‌توان حجت‌الاسلام سیدحسن خمینی را از اولویت‌های ریاست مجمع تشخیص مصلحت دانست. اما انتخاب ایشان برای عضویت در مجمع تشخیص مصلحت توسط رهبر معظم انقلاب را می‌توان سرآغازی برای کادرسازی و تقویت جایگاه مجمع دانست.

محبوبیت و کاریزمای خاندان امام خمینی(ره) و به خصوص فرزندان حجت‌الاسلام حاج احمد خمینی و از سوی دیگر فقاهت و دانش اندوزی آنان را می‌توان یکی از مؤلفه‌های انتخاب سیدحسن خمینی برای عضویت در مجمع تشخیص مصلحت دانست.

شانس حضور در انتخابات میان دوره‌ای مجلس خبرگان رهبری نیز برای سیدحسن خمینی وجود دارد و این امر به تثبیت جایگاه ایشان در ساختار نهادهای حاکمیتی نظام کمک شایانی خواهد نمود. 

 ب: گزینه‌های غیر روحانیون

۱- دکتر محسن رضایی:

یکی از گزینه‌های اصلی برای انتخاب یک غیر روحانی به ریاست مجمع که از شرایط اجرایی، علمی و سنی مناسبی برخوردار بوده و دارای محبوبیت مناسبی در میان شهروندان نیز می‌باشد، دکتر محسن رضایی عضو و دبیر کنونی مجمع تشخیص مصلحت نظام می‌باشند.

۲- دکتر سیدمصطفی میرسلیم:

 عضو دائم سه دهه اخیر مجمع تشخیص که دارای سوابق اجرایی نیز بوده و چهره‌ای نسبتاً معتدل از خود نشان داده‌اند. کناره گیری از سیاست و دوری از سیاست‌زدگی را می‌توان ازجمله خصایص بارز این ایشان دانست.

۳- دکتر غلامعلی حدادعادل:

سوابق علمی، فرهنگی، اجرایی و به خصوص ریاست بر مجلس شورای اسلامی را می‌توان از جمله شرایط دکتر حدادعادل دانست که شانس کسب جایگاه ریاست مجممع تشخیص را برای ایشان فراهم نماید.

۴- دکتر علی‌اکبر ولایتی:

یکی از چهره‌های پشت‌پرده سیاست خارجی ایران که سابقه عضویت طولانی در مجمع تشخیص را نیز داشته‌اند و چهره‌ای معتدل در سیاست داخلی از خود نشان داده‌اند، دکتر ولایتی یکی از شخصیت‌هایی است که شانس چهره‌‌های غیر روحانی برای ریاست مجمع تشخیص محسوب می‌گردد.

در کنار این اولویت‌ها، چهره‌هایی مانند دکتر محمود احمدی‌نژاد و دکتر محمدرضا عارف نیز مطرح می‌شوند که البته به نظر می‌آید شانس و شرایط چهره‌های غیر روحانی در شرایط کنونی برای کسب جایگاه ریاست مجمع تشخیص، چندان مناسب نبوده و چهره‌های روحانی از اولویت و شرایط بهتری برای کسب ریاست مجمع تشخیص مصلحت برخوردار باشند، مگر آنکه رهبر معظم انقلاب تصمیم به تغییر سیاست‌های مدیریتی نظام داشته باشند.

به هر حال انتخاب رئیس جدید مجمع تشخیص مصلحت نظام را می‌توان رویدادی مهم در تغییرات نهادهای حاکمیتی ایران دانست که رهبر معظم انقلاب با دور اندیشی و اشراف کامل خود، انتخابی اصلح در این زمینه خواهند داشت. انتخابی که می‌تواند جایگاه مجمع تشخیص مصلحت را نیز دچار تغییر نماید.

 

منابع:

۱- پایگاه‌ اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله خامنه‌‌ای – مؤسسه پژوهشی و فرهنگی انقلاب اسلامی. ۲۰/۱۲/۱۳۹۴، به آدرس:                                        http://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=32587

 

منبع:
سرورپارس سرور پارس نسیم توسعه نسیم توسعه نسیم توسعه نسیم توسعه
  • RSS English News

  • RSS news

    • Burton Albion v Manchester City: Carabao Cup semi-final second leg – live!
      Live updates from the Pirelli Stadium, kick-off 7.45pm (GMT)Burton rallies around Clough’s men as City arrive with 9-0 head startFeel free to email Scott your thoughts 9.34pm GMT 90 min: Hutchinson shows Foden a clean pair of heels down the left. But just as Burton start to dream about the cross that leads to that […]
    • Pelosi bars Trump from delivering State of the Union in House – live
      Pelosi says Trump cannot deliver speech from House chamber until government is reopenedSign up for the Guardian’s daily morning briefing 9.34pm GMT Senate majority leader Mitch McConnell has blocked a bill to reopen the government ... again. For those keeping track, this is the fourth time the Kentucky Republican has refused efforts by Democrats to […]
    • West Indies v England: first Test, day one – live reaction!
      The brilliant Jimmy Anderson and Ben Stokes took four late wickets to leave England on top, with West Indies closing on 264-8 in Barbados 9.31pm GMT Related: Ben Stokes’s five-ball burst underlines claims he is Flintoff’s heir apparent | Ali Martin 9.23pm GMT “Hi Rob,” says Peter Johansen. “I wasn’t sure what to think about […]
    • Venezuela: Trump recognises opposition leader as president
      Juan Guaidó also recognised by Canada, Brazil and ArgentinaDefiant Maduro urges supporters to ‘resist at all costs’Venezuela’s opposition leader Juan Guaidó has declared himself the interim president, in a dramatic escalation of efforts to force out Nicolás Maduro, who has overseen the country’s slide into authoritarianism and economic ruin.Guaidó was quickly recognised by the US, […]
    • Gonzalo Higuaín completes move to Chelsea on initial loan deal
      Forward joins from Juventus after ending Milan loanHiguaín will reunite with Maurizio Sarri at Chelsea Chelsea have confirmed the signing of Argentinian forward Gonzalo Higuaín. The 31-year-old has moved to Stamford Bridge on an initial loan basis.Higuaín will reunite with Maurizio Sarri after ending his loan at Milan in order to seal his move from […]
    • Borussia Dortmund prepared to break transfer record to sign Wilfried Zaha
      • Bundesliga leaders interested in Crystal Palace forward• Palace expected to demand more than £50m for ZahaBorussia Dortmund have expressed an interest in signing Wilfried Zaha from Crystal Palace in the summer, with the Bundesliga leaders prepared to smash their transfer record to sign the Ivory Coast international.Dortmund are understood to have already made contact […]
    • Emiliano Sala: little hope player and pilot are alive, say rescuers
      Police to decide on Thursday whether to keep searching, as pilot is named as Dave IbbotsonRescuers fear there is little hope of finding the footballer Emiliano Sala and an experienced pilot alive after their light aircraft went missing over the Channel Islands.The search for the new Cardiff City striker Sala and the pilot, who has […]
    • ‘All our hearts are very red’ – Mick Schumacher enters Ferrari maelstrom | Giles Richards
      Michael Schumacher’s son kept his head down while rising through the ranks but driving in F2 and testing a Ferrari F1 car will put the 19-year-old in the spotlight like never beforeFour years ago when Michael Schumacher’s son, Mick, made his car racing debut, there was an unmistakable sense of anticipation and excitement in the […]
    • Planet crash that made moon left key elements for life on Earth, scientists say
      Most of carbon and nitrogen that makes up our bodies probably came from passing planet, researchers believeThe cosmic collision that made the moon left a host of elements behind on Earth that were crucial for life to emerge, US scientists have claimed.The impact 4.4bn years ago is thought to have occurred when an itinerant planet […]
    • Davos 2019: Prince William says mental health stigma must end - live
      Rolling coverage of the second day of the World Economic Forum, as Shinzo Abe, Angela Merkel and Wang Qishan all speak, and Prince William discusses mental health William: Wartime Brits repressed their emotions - it’s better to talkPrince William and Jacinda Ardern on mental healthMerkel defends world orderJeremy Wright: Here to discuss AIFox: I’m here […]
  • اطلاعات